ตะบันไฟ

ตะบันไฟมีกล่าวถึงในเรื่องเพชรพระอุมา
ในตอนที่บุญคำว่างจัด ก็เลยเอาไม้ไผ่มาเหลาทำตะบันไฟ
ตะบันไฟ, ชุดไฟ
ตะบันไฟ, ชุดไฟ
ตะบันไฟ, ชุดไฟ
(อาถรรพณ์นิทรานครเล่ม 3 หน้า 5924-5926)

ตะบันไฟเป็นอุปกรณ์ภูมิปัญญาชาวบ้านที่พัฒนามาจากการใช้ไม้สีให้เกิดไฟ
แต่เป็นการใช้หลักการอัดอากาศให้เกิดความร้อนแทน

อุปกรณ์
1. ตัวตะบันเป็นกระบอก(หรือเสื้อสูบ) ทำจากเขาควายหรือไม้เนื้อแข็งเช่นไม้ชิงชัน นำมาเจาะให้เป็นรูกลม
2. ลูกตะบัน (ตัวลูกสูบ) โดยนำเขาควายหรือไม้ชนิดเดียวกับตัวกระบอกมาเหลาเป็นแท่งกลมมีขนาดเดียวกับร ูกระบอก แต่จะยาวกว่ารูกระบอกประมาณ ๑ นิ้ว สำหรับตบหรือกระแทก ส่วนปลายเจาะเป็นแอ่งเพื่อบรรจุเชื้อไฟ
3. เชื้อไฟใช้ขุยต้นเต่ารั้ง ใส่ตรงส่วนปลายของลูกตะบันที่เจาะเป็นแอ่งไว้

วิธีใช้
ใช้มือตบลูกตะบันแรงๆเข้าไปในกระบอก จะทำให้อากาศภายในถูกอัดแน่นไปรวมตัวกันในปลายกระบอกแคบๆ ทำให้เกิดความร้อนอย่างสูงขึ้นในทันที แล้วรีบขักออก จะเกิดไฟที่ปลายลูกตะบัน

ตะบันไฟมีรูปร่างต่างกันไป แล้วแต่จะสร้างสรร

แบบโบราณ classic

แบบที่ผมมีอยู่
ตะบันไฟ, เพชรพระอุมา

มองจากด้านข้าง มีที่เก็บขุยประจุด้วย
ตะบันไฟ, เพชรพระอุมา

ส่วนประกอบสองชิ้น เป็นกระบอกกับแกน
แบบเดียวกับที่ตะบันหมากของคุณยาย
ตะบันไฟ, เพชรพระอุมา

ส่วนปลายของแกนเป็นแอ่งไว้ใส่ขุยประจุ
ตะบันไฟ, เพชรพระอุมา

เมื่อดึงออกมา ก็จะมีไฟเกิดขึ้น เอาเชื้อมาต่อไฟใข้ได้เลย
ตะบันไฟ, เพชรพระอุมา


เส้นทาง : สารบัญ ปกิณกะฯ ตะบันไฟ